Çok erken uyuyup sabaha karşı uyanmak normal midir?

Çok erken saatte uyuyup sabaha karşı uyanmak Erken uyku fazı şeklinde bir uyku hastalığıdır. Erken uyku fazı, gece uyku başlama zamanının sabit bir şekilde erkene kaymasıdır. Alışılmış yatma ve kalkma saatlerinin geleneksel ve genel kabul gören saatlere göre birkaç saat erkene kayması ile şekillenir.
Bu hastalar, öğleden sonranın geç saatlerinde veya akşamın erken saatlerindeki uykululuk halinden, uyku başlangıcının erken olmasından ve sabaha karşı uyanmaktan şikâyetçidirler. Uyku başlama ve bitme saatlerine erkene kaymış olmakla birlikte uyku süreleri yaşlarına göre normaldir.
Erken uyku fazı hastaları sabah erken uyanmaya bağlı olarak gelişen kısmi uyku kaybı ve bunun sonucu olarak gündüz uykululuk halinden yakınabilir. Erken sabah saatlerinde uykuyu devam ettirme girişimleri genellikle başarısızdır. Belirtileri hafifletmek için, altta yatan uyku bozukluğunu arttıran, alkol, uyku ilacı veya uyarıcı ilaçları aşırı şekilde tüketebilirler.
Bu hastalık, ileri yaşlarda daha sık görülür. Bu hastaların neredeyse tamamı çocukluklarında erken uykusu gelen ve erken yatan “ tavuk” tipi insanlardır. Genetik faktörler de bu hastalığın gelişimini etkileyebilir.
Tanıda, en az bir hafta süreli, uyku –uyanıklık çizelgesinin tutulması gereklidir. Buna ilave olarak Aktigrafi kullanılabilir. Aktigrafi hareketi saptayan bir cihazdır. Bir hafta süreyle kullanılması ile hareketli yani uyanıklık dönemleri ve hareketsiz yani uyku dönemleri belirlenerek tanı konulur.

Tedavide, ışık tedavisi, melatonin ve kronoterapi denilen uyku –uyanıklık zamansal davranış tedavisi uygulanır.
Erken uyku fazı olgusu
Bay GK, genelde akşamüzeri saat 17.00’te yatmaya giden 82 yaşında bir erkektir. Çocukken de erken yatar ve erken kalkarmış.
Emekli olmadan önce bir ekmek fırınında çalışırmış. Her gün sabaha karşı saat 4.00’te fırında işbaşı yaparmış. Şimdi emeklilere ait bir huzurevinde yaşıyor ve bu alışılmadık uyku düzeninin değerlendirilmesi için uyku merkezine gönderilmiş.
Huzurevindeki görevli, oldukça erken saatlerde akşam yemeği verilmesine rağmen Bay GK’nın her gün yemek masasında uyuyakaldığını söylüyor. Bay GK, gece saat 02.00 gibi kalkıyor ve genellikle gecenin tümünü koridorlarda gezinerek geçiriyormuş. Birçok kez diğer huzurevi sakinlerinin korkmasına neden olmuş.
Bay GK’nın ilaçlarla kontrol altında olan hafif düzeyde hipertansiyonu ve nadiren yaşadığı gut atakları dışında yaşına göre sağlık durumu mükemmel.