Depresyonda uyku nasıl etkilenir?

Depresyon ile ilişkili en sık görülen uyku bozukluğu, hastaların yüzde 80–85’inde görülen, uykusuzluktur. Bireyler tipik olarak sık ve uzamış uykusuzluk ya da sabah erken uyanmadan yakınırlar. Uykuya dalmakta güçlük en sık belirtidir. Daha seyrek olarak, yüzde 15–20 bireyde, gündüz aşırı uykululuk ya da yorgunluk de görülebilir.
Depresyonda uykunun mimarisi de etkilenir. Depresyonlu hastalarda görülen uykuya ait değişiklikler şunlardır:
(1) Uykuya dalma süresi uzamıştır, gece içi uyanıklık sayı ve süresi artmıştır ve sabah çok erken saatte uyanma söz konusudur.
(2) Derin NREM uykusu azalmıştır.
(3) REM uykusu çok daha erken zamanda ve uykunun ilk yarısında çok daha uzun süreli olarak ortaya çıkar.
(4) REM uykusunda göz küresi hareketlerinin sıklığı artmıştır.
Uykuya ait bu değişiklikler, depresyon hastalığı tam olarak ortaya çıkmadan önce de öncü bir belirti olarak görülebilir.

Uykusuzluktan daha ender olarak görülen gündüz uyku isteği ya da uykululuk diğer uykululuk ile seyreden birincil uyku hastalıkları yani hipersomniden, polisomnografi sonrası gündüz yapılan çoklu uyku Latans testi ile ayırt edilir. Gün içinde en az 4 kez, 20 dakika süreli olarak yapılan ve uykuya dalma süresini ölçen bu testte, birincil uykululuk hastalıklarında ortalama uykuya dalma süresi 4 testte 8 dakikadan kısa iken, depresyona bağlı uyuklama yakınmasında 8–10 dakika ya da daha uzundur.
Depresyon tedavisinde kullanılan ilaçlar da uykuyu etkiler. Hatta bazıları başta huzursuz bacaklar sendromu ve REM uykusu davranış bozukluğu olmak üzere birincil uyku hastalıklarını tetikleyebilir. Ayrıca depresyonda tedavisinde kullanılan ilacın etkinliği de uyku tetkiki ile kolaylıkla anlaşılabilir.